Stichting Behoud Erfgoed Brandweer Amsterdam (BEBA)
Ringdijk 98 IBAN: NL04 INGB 0004 4680 59
1097 AH Amsterdam KvK Amsterdam: 34145315
Tel.: 020-5556666
J A A R V E R S L A G
2025
Stoomspuit Cerberus (Bouwjaar 1899/in dienst 1900)
Jaarverslag 2025
Het jaar 2024 was het jubileumjaar van Brandweer Amsterdam-Amstelland en het jaar 2025 kenmerkte zich als het terugkijkjaar op het feit dat de beroepsbrandweer in Amsterdam op 15 augustus 2024 haar 150 jarig bestaan vierde.
In 2025 werd stil gestaan bij het 50 jarig jubileum van de Duikafdeling van de Brandweer en het feit dat 30 jaar geleden drie brandweercollega’s omkwamen bij een brand in een lompenloods aan de Motorkade in Amsterdam Noord. Hierover zal nader verslag worden gedaan in dit jaarverslag.
Bestuur
De samenstelling van het bestuur werd gewijzigd. Er kwam een einde aan de zoektocht naar een nieuwe secretaris en penningmeester.
Het bestuur bestaat op dit moment uit:
Rik Jonkman, voorzitter (benoemd 18 maart 2022);
Peter Heere, secretaris (benoemd 1 mei 2025);
Menderes Gülseven, penningmeester (benoemd 1 mei 2025);
Steven van de Looij, bestuurslid (benoemd 20 april 2022).
In maart van het verslagjaar werd afscheid genomen van Gerard Koppers (vm. secretaris) en Joop Feij (vm. penningmeester). De beide heren hebben zich vanaf de oprichting van de stichting in 1999 met veel enthousiasme ingezet. Als dank voor hun noeste arbeid werd er een diner geserveerd in de Commandantenkamer op de kazerne Dirk (Honthorststraat). Steven van de Looij bedankte de beide heren uitgebreid en de dames, Reina Koppers en Joke Feij, ontvingen een fraaie bos bloemen.
Steven van de Looij bedankt de heren Koppers (linkerfoto) en Feij (rechterfoto)
De dames Joke Feij (achter) en Reina Koppers (voor) werden in de bloemen gezet
Menskracht
De BEBA beschikt op dit moment over 30 vrijwilligers die zijn verdeeld over drie clusters. Het betreft de volgende clusters:
Stoomspuit Cerberus;
DAF tankautospuit;
Documentatie en museale collectie.
De bezetting van het aantal vrijwilligers in het cluster DAF tankautospuit loopt iets terug en het bestuur heeft geconcludeerd dat er behoefte is aan uitbreiding van het aantal vrijwilligers in het cluster. Het betreft hier voornamelijk mensen die in het bezit zijn van het rijbewijs C en affiniteit hebben met het sleutelen aan “oudere auto’s”. In 2026 zal het bestuur zich gaan inzetten om het aantal vrijwilligers in dit cluster uit te breiden.
In het verslagjaar lagen de werkzaamheden van het cluster Documentatie en museale collectie grotendeels stil vanwege de verbouwing van de kazerne Hendrik (Marnixstraat/Rozengracht). De documentatie ligt opgeslagen in de kelder van deze kazerne en door de verbouwingswerkzaamheden was het niet toegestaan om het gebouw te betreden. Voorafgaande aan de verbouwing waren er goede afspraken gemaakt over het beschermen van de collectie tijdens de verbouwing met de aannemer, Bram Tromp en de voorzitter van BEBA.
Aan het einde van het verslagjaar werd de kazerne heropend en was het gelukkig weer mogelijk om de documentatie verder te rubriceren en te archiveren. Over de heropening van de kazerne Hendrik treft u verder in het verslag nadere informatie.
Opening vernieuwde kazerne Hendrik – 6 november 2025
Rollend materieel
De DAF autospuit werd in 2025 beperkt ingezet. Er werd deelgenomen aan de volgende activiteiten:
• Opening kazerne Duivendrecht op 12 april 2025
• Jubileum Brandweer Volendam op 26 mei 2025
• Uitvaartplechtigheid van de heer Paul Kamberg op 22 oktober 2025.
Naast de inzetten werd er ook onderhoud gepleegd aan het voertuig op het Veiligheidscentrum Galwin op 8 en 22 maart en 9 april 2025 zodat de autospuit motorisch en pomp technisch blijft functioneren.
DAF Autospuit – wagenparknummer 152
Stoomspuit Cerberus
Tijdens de Open Dag op de kazerne Willem (Ringdijk), ter ere van de 150e verjaardag op 15 augustus 2024, werd er gedemonstreerd met de stoomspuit. Hoewel het publiek er niets van heeft gemerkt bleek de pomp niet naar behoren te functioneren.
In de periode van februari t/m juli 2025 is de pomp geopend en werd er geconstateerd dat de rubberen kleppen uitgedroogd waren of dat er een te stugge rubbersoort is gebruikt. De pomp werd voorzien van 36 nieuwe rubberen schijven. Eind oktober werd er weer proef gedraaid waarbij alles leek goed te gaan maar helaas aan het einde van het proefdraaien werd er een tik gehoord. Na gedegen onderzoek in de maanden november t/m januari 2026 werd de oorzaak van het tikken gevonden. Er bleek een zuiger in de waterpomp niet goed vast te zitten en dat is verholpen. Maar helaas bleek dat niet het enige probleem te zijn. Van de rechter oliesmeerpot op de stoomzuiger ontbrak een onderdeel. Dit onderdeel (zie foto) is in de machine terecht gekomen en vernield. Gelukkig zonder schade te veroorzaken in de machine. Er zijn twee nieuwe onderdelen gedraaid want bij controle bleek dat één van de andere smeerpotjes ook bijna defect was.
Wij hopen dat alle mankementen nu verholpen zijn en kijken uit naar de deelname aan Dordt in Stoom van 29 t/m 31 mei 2026 in Dordrecht. Nu alleen nog op zoek naar een sponsor die bereid is om een dieplader voor het vervoer van de stoomspuit beschikbaar te stellen.
Onderhoud Stoomspuit Cerberus op Galwin
De vermoedelijke oorzaak van het tikken (onderdeel rechter oliesmeerpot)
Aan het einde van het verslagjaar bestond het rollend materieel, onder de hoede van de BEBA, uit:
Stoombrandspuit Cerberus, Shand, Mason & Co., nr. 10;
Autospuit HD-LD, Daf-Kronenburg, wagenparknummer 152;
4-wielige handspuit, Beduwé (geplaatst op kazerne Willem (Ringdijk);
2-wielige handspuit, Otterbein (geplaatst op het Brandweer Opleiding Centrum Amsterdam-Schiphol).
Ook het andere historische materieel binnen Amsterdam-Amstelland, zoals de oude handspuiten op de kazerne Osdorp, in Ransdorp en Weesp en de slangenwagen op de kazerne Hendrik worden door de BEBA regelmatig geïnspecteerd. Onze bijzondere dank gaat uit naar de collega’s van de genoemde kazernes, die een bijzondere bijdrage leveren aan het in stand houden van het kostbare erfgoed.
Er werden goede contacten onderhouden met de hoeders van de stoomspuit “Vecht” uit 1885 in Den Haag, de T-Ford uit 1924 van Nieuwer Amstel/Amstelveen, de TT-Ford uit 1926 van Uithoorn, de handbrandspuit en de Chevrolet uit 1947 van Aalsmeer en de handspuit en de Ford Thames van Weesp.
De vierwielige handbrandspuit Otterbein, die uit de Groote IJpolder kwam, eindigde via de PiT-Expo in Almere (helaas gesloten) bij de erfgoedinstelling Korpora in Apeldoorn.
Klein materiaal
Het kleine materiaal dat zich voor expositie leent, is te vinden in diverse vitrines op kazernes, zoals:
Kazerne Willem (Ringdijk), in de kantine, remise en de kamer van de Commandant;
Kazerne Dirk (Honthorststraat), in het voorportaal;
Kazerne Hendrik (Marnixstraat), in het toegangsportaal en in de kantine;
Kazerne Teunis (Vredenhofweg), in het trappenhuis;
Kazerne IJsbrand (
Kazerne Victor (Dapperstraat), voor de deur (brandmelder);
Kazerne Amstelveen, in de vitrines op de eerste verdieping;
BOCAS, in de kantine, het trappenhuis en buiten voor de deur (brandmelder).
In de kazernes Diemen en Weesp zijn ook historische voorwerpen te zien die vooral betrekking hebben op de lokale brandweergeschiedenis.
Memorabele momenten
Herdenking 30 jaar Motorkade op 19 april 2025
Op 19 april 2025 vond de herdenking plaats van het noodlottige ongeval op 19 april 1995 bij de brand aan de Motorkade in Amsterdam Noord. Bij die brand kwamen de brandweermannen Rob Maaskant, Joan Sonneveld en Bert Wörst om het leven. Een gitzwarte dag voor familie en vrienden en alle collega’s van de brandweer.
In 2025 was het ongeval 30 jaar geleden en werd deze tragische gebeurtenis herdacht bij het monument in de kazerne IJsbrand (Displaystraat) in aanwezigheid van familie, collega’s en oud-collega’s.
Tijdens de herdenkingsbijeenkomst spraken de heren Alfred van Dijk (Plaatsvervangend Commandant) en Ed Oomes (destijds Sectiechef van de sectie waaronder deze kazerne viel) mooie en emotionele woorden. Voor de minuut stilte sloot de heer Van Dijk af met een gedicht van Toon Hermans:
“Ga nooit weg zonder te groeten, ga nooit weg zonder een zoen.
Wie het noodlot zal ontmoeten, kan het morgen niet meer doen.
Loop nooit weg zonder te praten, dat doet soms een hart zo pijn.
Wat je ’s morgens hebt verlaten, kan er ’s avonds niet meer zijn.
Afscheid Paul Kamberg
Op 14 oktober 2025 overleed onze collega Paul Kamberg. Paul heeft zich jaren ingezet voor de stichting en werd op 22 oktober naar zijn laatste rustplaats gebracht met een autoladder van Brandweer Amsterdam onder begeleiding van een stoet voertuigen (w.o. de DAF autospuit) met collega’s van Brandweer Amsterdam, Zaanstad en vrijwilligers van de stichting BEBA. Onder grote belangstelling werd afscheid genomen van deze dappere strijder.
Afscheid Paul Kamberg (vrijwilliger BEBA) vanuit kazerne Prins Bernhardplein-Zaandam
Reünie 50 jaar Brandweerduikers Brandweer Amsterdam-Amstelland
Op 11 oktober 2025 werd er op de kazerne Nico (IJ-tunnel) een reünie gehouden voor alle actieve en oud-duikers van het korps. De stichting BEBA heeft op verzoek een grote hoeveelheid foto’s van duikers en duikinzetten aangeleverd die tijdens de feestelijke reünie werden gepresenteerd. Bijzondere dank gaat uit naar Jeffrey Koper voor het uitzoeken van de foto’s en het samenstellen van een mooie presentatie. De duikers en oud-duikers ontvingen een penning voor de viering van het 50-jarig bestaan.
Heropening kazerne Hendrik (Marnixstraat)
Op 6 november 2025 werd de kazerne Hendrik, na een ingrijpende verbouwing, heropend. Het gebouw biedt, naast huisvesting voor de brandweer, ook ruimte voor de stalling van een ambulance en een zit-/rustruimte voor het ambulancepersoneel. Het gebouw is grondig verbouwd en voldoet aan “state of the art” voorzieningen op het gebied van duurzaamheid. Daarnaast wordt een gedeelte van het gebouw verhuurd aan een apotheek en twee huisartsenpraktijken.
Herdenking 30 jaar Motorkade waarbij drie collega’s omkwamen bij een brand
Penning uitgegeven vanwege 50 jaar Duikteam Brandweer Amsterdam-Amstelland
Documentatie en kennis
Door de verbouwing van de kazerne Hendrik was het niet mogelijk om de documentatie ruimte in de kelder te betreden. Aan het einde van het verslagjaar en wel op 6 november werd de kazerne weer heropend en was het weer mogelijk om de documentatie te bekijken. Ondanks een lichte waterlekkage heeft de collectie geen schade opgelopen.
In 2024 is een professionele scanner aangeschaft en daarmee is een start gemaakt met het digitaliseren van de enorme collectie foto’s. Het is uiteindelijk de bedoeling om deze collectie te ontsluiten voor publiek via een website . Hierover moeten nog besluiten worden genomen door het bestuur.
Huisvesting
De stoomspuit Cerberus en de vierwielige handbrandspuit staan op de kazerne Willem en de DAF-autospuit en de losse museale collectie bevinden zich in de kazerne Amstelveen. De stoomspuit Cerberus heeft echter vrijwel het gehele verslagjaar voor onderhoud gestald gestaan op Galwin. Door een enthousiaste en volhardende club mensen is hard gewerkt aan het herstel van de stoomketel. Door het ontbreken van informatie (onderdelen, tekeningen, schema’s, e.d.) moet veel worden geïmproviseerd. Om nog maar te zwijgen over de vele uren poetswerk van het koper van de stoomspuit.
De beschikbare ruimte voor de losse museale collectie is eigenlijk te klein maar de stichting is er vooralsnog erg blij mee. In de jaren 2026-2030 moet het bestuur besluiten nemen over op welke wijze de museale collectie kan worden gepresenteerd aan het publiek. Het is verheugend om te zien dat de stichting veelal in het bezit wordt gesteld van historische gereedschappen en andere waardevolle voorwerpen door oud-collega’s.
De familie van de heer Johan Tijhuis, oud-ondercommandant van Brandweer Diemen, bood ons de oorkonden en bijbehorende onderscheidingen van het 20 en 25-jarig jubileum aan. Het bestuur gaat kijken of deze onderscheidingen kunnen worden gepresenteerd in één van de vitrines in de brandweerkazerne in Diemen.
Financiën
Door het aftreden van oud-penningmeester Feij werden de financiën overgedragen aan de nieuwe penningmeester, Menderes Gülseven. Hieronder een overzicht van inkomsten & uitgaven, samen met een liquiditeitsoverzicht en balans van de stichting over het afgelopen boekjaar. Gevolgd door een toelichting van de activiteiten.
Toelichting
Het resultaat van de stichting Behoud Erfgoed Brandweer Amsterdam in 2025 is €419 euro negatief, daarmee daalt het eigen vermogen naar €8.532 euro.
Opbrengsten
In 2025 zijn er geen opbrengsten binnen gekomen van de Stichting Het Amsterdamsche Fonds. Deze subsidie wordt weer begin 2026 aangevraagd om activiteiten voort te kunnen zetten.
Uitgaven
In 2025 zijn er lagere kosten dan in voorgaande jaren, dit komt vooral door de heroriëntatie van het bestuur en de opzet van nieuwe activiteiten. De vrijwilligers zijn doorgegaan met hun activiteiten rondom de cerberus en de digitalisering. Deze activiteiten dragen geen kosten met zich mee.
Liquiditeitsoverzicht en balans
Er zijn geen kasgelden meer binnen de stichting en alle kosten lopen zoveel mogelijk over de bank. De mutatie in de bank is gelijk aan de mutatie op het eigen vermogen.
Vitrine met klein historisch materiaal op kazerne Dirk (Honthorststraat)